پروردگار تو فراموشکار نیست


 سوره مریم آیه۶۴ : وَمَا نَتَنَزَّلُ إِلَّا بِأَمْرِ رَبِّکَ لَهُ مَا بَیْنَ أَیْدِینَا وَمَا خَلْفَنَا وَمَا بَیْنَ ذَلِکَ وَمَا کَانَ رَبُّکَ نَسِیًّا

ترجمه فارسی : و ما جز به فرمان پروردگار تو فرود نمی آییم آنچه در پیش روی ما و پشت سر ما و میان این دو قرار دارد از آن اوست و پروردگار تو فراموشکارنیست

شان نزول آیه : چند روزى وحى قطع شد، و جبرئیل پیک وحى الهى به سراغ پیامبر نیامد. هنگامى که این مدت سپرى گشت و جبرئیل بر پیامبر نازل شد، به او فرمود: چرا دیر کردى؟ من‏ بسیار مشتاق تو بودم؟جبرئیل گفت: من به تو مشتاق ترم! ولى من مأمورم، هنگامى که مأمور شوم میآیم و هنگامى که دستور نداشته باشم خوددارى میکنم.

maryam64

 تفسیرآیه : (تفسیرنمونه)

جمعى از مفسران در شان نزول آیات فوق چنین آورده اند که چند روزى ، وحى قطع شد، و جبرئیل پیک وحى الهى به سراغ پیامبر نیامد، هنگامى که این مدت سپرى گشت و جبرئیل بر پیامبر نازل شد، به او فرمود: چرا دیر کردى ؟ من

بسیار مشتاق تو بودم ، جبرئیل گفت ، من به تو مشتاقترم ! ولى من بندهاى مامورم هنگامى که مامور شوم مى آیم و هنگامى که دستور نداشته باشم خوددارى مى کنم . <67>

بندگانیم جان و دل بر کف

گرچه براى این آیات شان نزول خاصى است که در بالا ذکر شد، ولى این مانع از آن نخواهد بود که پیوند و ارتباطى منطقى با آیات گذشته داشته باشد، چرا که تاکیدى است بر اینکه هر چه جبرئیل در آیات پیشین آورده همه بیکم و کاست از ناحیه خدا است ، و چیزى از خود او نیست ، نخستین آیه از زبان پیک وحى مى گوید:

((ما جز به فرمان پروردگار تو نازل نمى شویم (و ما نتنزل الا بامر ربک ).

همه چیز از او است و ما بندگانیم جان و دل بر کف آنچه پیش روى ما و آنچه پشت سر ما، و آنچه در میان این دو است همه از آن او است (له ما بین ایدینا و ما خلفنا و ما بین ذلک ).

خلاصه آینده و گذشته و حال و اینجا و آنجا و همه جا و دنیا و آخرت و برزخ همه متعلق به ذات پاک پروردگار است .

و این را نیز بدان که ((پروردگارت فراموشکار نبوده و نیست )) (و ما کان ربک نسیا).

بعضى از مفسران براى جمله ((له ما بین ایدینا و ما خلفنا و ما بین ذلک )) تفسیرهاى متعددى که احیانا بالغ بر یازده تفسیر مى شود ذکر کرده اند، ولى آنچه در

بالا آوردیم از همه مناسبتر به نظر میرسد.

سپس اضافه مى کند: اینها همه به فرمان پروردگار تو است پروردگار آسمانها و زمین و آنچه در میان این دو قرار دارد)) (رب السماوات و الارض و ما بینهما).

حال که چنین است و همه خطوط به او منتهى مى شود، تنها او را پرستش کن (فاعبده ).

عبادتى تواءم با توحید و اخلاص و از آنجا که در این راه – راه بندگى و اطاعت و عبادت خالصانه خدا – مشکلات و سختیها فراوان است ، اضافه مى کند: و در راه عبادت او صابر و شکیبا باش (و اصطبر لعبادته ).

و در آخرین جمله مى گوید: آیا مثل و مانندى براى خداوند پیدا میکنى ؟ (هل تعلم له سمیا).

این جمله در حقیقت دلیلى است بر آنچه در جمله قبل آمده ، یعنى مگر براى ذات پاکش شریک و مانندى هست که دست به سوى او دراز کنى و او را پرستش نمائى ؟!

کلمه ((سمى )) گرچه به معنى همنام است ، ولى روشن است که منظور در اینجا تنها نام نیست بلکه محتواى نام است ، یعنى آیا کسى غیر از خدا، خالق رازق ، محیى ، ممیت ، عالم و قادر به همه چیز و بر همه چیز پیدا خواهى کرد؟

 

پاورقی :

۶۷-تفسیر قرطبی جلد ۶ صفحه ۴۱۶۸ – وتفسیر مجمع البیان ذیل آیه مورد بحث (با کمی تفاوت).

 

بازدید: 1,802
یک نظر ثبت شده است

بسم الله نور
با سلام و تشکر
عالی بود
اللهم صل علی محمد و آل محمد وعجل فرجهم

نام و نام خانوادگی (لازم)

آدرس ایمیل (نمایش داده نمیشود) (لازم)
آدرس وبسایت :

متن و پیام شما :